|

Kullanıcı Oyu: 0 / 5

Yıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değilYıldız etkin değil
 

 

Ğızelé

Ğızeli oyunu, akşamları dışarıda oynanan bir oyun olup özellikle gençler ve yetişkinler arasında çok sevilen bir oyundur. Her mevsimde oynanmasına rağmen özellikle uzun kış gecelerinde daha çok rağbet görürdü. Oyun, zamanımızda çocuklar arasında oynanan ‘saklambaç’ oyunu ile benzerlik gösterse de kurallarında ve uygulanışında farklılıklar çoktur.

Ğızeli oyunu, 5-6 kişiden oluşan iki ekip arasında oynanır. (Ekiplerdeki kişi sayısı çok önemli değildir.) İki ekip oyunun başlangıç yerini beraber belirler. Oyunun başlangıç yeri genelde köyün veya mahallenin en merkezi yeri veya gençlerin toplandığı yerdir ve her zaman aynıdır. Oyunun başladığı yere ‘hılle’ denir. Hılle aynı zamanda oyunun biteceği yerdir.

Önce kurayla veya yazı tura şeklinde kuruş atılarak saklanacak ekip ve ebe olan (saklanan ekibi bulacak olan ekip) tespit edilir. Saklanacak ekip kendi arasında bir kişiyi ‘simsar’ olarak belirler. Simsar kendi ekibi ile saklanmaz ve ebe olan ekiple kalır. Saklanacak ekip makul olan bir süre içerisinde toplu halde evlerin arasında, tandırlarda, abbara veya kullanılmayan harabe evlerin içinde saklanır. (Saklanılacak yerin uzak veya yakın olması önemli değildir.) Ebe olan ekipte kendi arasında sırayla bir kişi seçer. Bu kişi de saklanan ekibi bulmaya çıktığında diğer ekibin simsarı bununla beraber çıkıp arkadaşlarını sesli bir şekilde uyarır. Nereden geçerlerse bağırıp o yerin ismini söyleyerek arkadaşlarının kendi sesini duyarak ona göre yerlerini değiştirmelerini ister. Söylediği cümlelerden bazıları; ‘ıkve ce hevn, ıkve ce hevn’ (buraya geldi veya buradan geçti), ‘kuve addıl hılle’ (hıllenin yanındadır), ‘kuve addıl abbara’ (abbaranın yanındadır.), ‘kuve addıl tüse’(dut ağacının yanındadır.), ‘kuve ad tannor kahle’( Kahle adlı kadının tandırının yanındadır) şeklindedir. Saklanan ekibi bulmayla görevlendirilen kişi de simsara, hızlı koşmak veya ona çeşitli numaralar yapmak suretiyle izini kaybettirmeye çalışır. Çunkü izini kaybettirirse saklananları daha rahat bulacaktır. Bu şekilde Simsar’da arkadaşlarına haber veremeyecektir. Arkadaşlarına durumu anlatmak için de ‘zayya’ni, zayya’ni’ ( izini kaybettirdi) şeklinde bağırır. Eğer saklanan ekibi bulmakla görevli kişi ekibi bulamazsa veya yorulursa tekrar Hılle’nin yanına döner ve yerine başka bir arkadaşı aramaya çıkar. Oyun bu şekilde devam eder. Taki saklanan ekip bulunana kadar veya saklanan ekip kendilerini bulmakla görevlendirilen kişiye yakalanmadan gizlice Hılle’nin yanına gelene kadar. Eğer yakalanmadan Hılle’nin yanına gelebilirlerse oyunu onlar kazanırlar. Tam tersi saklanan ekip yakalanıp veya bulunursa toplu halde Hılle’nin yanına getirilir ve oyunu kaybederler. Oyun bu şekilde diğer ekibin saklanmasıyla tekrarlanır. Gecenin sonunda belirlenen sayı kadar oyun kazanan ekip bu gecenin galibi sayılır ve ödül olarak bir kasa portakal veya bir kutu lokum beraberce afiyetle yenir.

Yazar: Mahsum ALTUN

www.mahallemi.net